Grypa w Polsce
Aktualna aktywność grypy w Polsce — na podstawie cotygodniowych danych ECDC ERVISS dostarczanych przez NIZP PZH.
Aktualna sytuacja: Influenza
W tygodniu 15 roku 2026 aktywność grypy sezonowej w Polsce jest niska. Trend — wywiedziony z nadzoru klinicznego — spada. W porównaniu czterotygodniowym widoczny jest wyraźny spadek.
Klasyfikacja opiera się na cotygodniowych raportach ECDC ERVISS, opartych na danych sentinel i wirusologicznych z Narodowego Instytutu Zdrowia Publicznego PZH — Państwowego Instytutu Badawczego (NIZP PZH). Sezonowo fale zakażeń w Polsce osiągają szczyt zwykle między styczniem a marcem; aktywność jest zwykle wyraźnie niższa w miesiącach letnich. To, jak intensywny okaże się dany sezon, zależy m.in. od krążącego wariantu wirusa oraz stanu odporności populacji.
Źródła danych i metodologia
Bieżący obraz sytuacji w Polsce powstaje na podstawie European Respiratory Virus Surveillance Summary (ERVISS), publikowanego co tydzień przez Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC). Narodowym organem zdrowia publicznego zasilającym ERVISS danymi z sieci sentinel podstawowej opieki zdrowotnej oraz danymi wirusologicznymi jest Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH — Państwowy Instytut Badawczy (NIZP PZH).
ECDC ERVISS
ERVISS to cotygodniowe paneuropejskie podsumowanie nadzoru ECDC nad grypą, SARS-CoV-2 i RSV. Krajowe instytucje — w przypadku Polski NIZP PZH — przekazują co tydzień zharmonizowane wskaźniki, które ECDC publikuje w ustandaryzowanym zbiorze danych w czwartki. Korzystanie z ERVISS zamiast z krajowych portali zapewnia porównywalność między państwami.
Wskaźniki konsultacji ILI/ARI i dodatnich wyników
NIZP PZH prowadzi sentinelową sieć praktyk ogólnolekarskich, które co tydzień raportują odsetek pacjentów zgłaszających się z powodu choroby grypopodobnej (ILI) lub ostrej infekcji dróg oddechowych (ARI). U części pacjentów pobierane są wymazy, które laboratoria referencyjne testują w kierunku konkretnych patogenów, uzyskując swoiste wskaźniki dodatnich wyników dla grypy, SARS-CoV-2 i RSV.
Dlaczego to źródło
Połączenie częstości konsultacji z dodatnimi wynikami wirusologicznymi daje cotygodniowy sygnał zachorowalności dla konkretnego patogenu (ILI × odsetek dodatnich / 100). To standardowa metodyka europejska, która zapewnia bardziej stabilny obraz niż każdy z tych wskaźników z osobna — częstość konsultacji oddaje obciążenie chorobą, a odsetek dodatnich potwierdza, który patogen je napędza.
Klasyfikacja jakościowa
Kategorie „niskie”, „średnie” i „wysokie” opierają się na sezonowych wartościach odniesienia oraz progach epidemiologicznych, skalibrowanych tak, by odpowiadały naszym klasyfikacjom dla innych krajów. Iloczyn ILI × odsetek dodatnich / 100 jest skalowany do porównywalnych progów dzielnikiem 3, co dopasowuje szczyty europejskich sieci sentinel do skali ekwiwalentu konsultacji stosowanej gdzie indziej. Dane są odświeżane co tydzień, gdy ECDC publikuje najnowszą aktualizację ERVISS, zwykle w czwartki.
Najczęstsze pytania
Kiedy w Polsce trwa sezon grypowy?
Sezon grypowy w Polsce przypada na chłodniejszą część roku, a zauważalna aktywność zazwyczaj narasta od grudnia. Szczyty pojawiają się nieco później niż w krajach DACH, najczęściej między styczniem a marcem. Dokładny moment zmienia się z roku na rok w zależności od dominującego podtypu wirusa grypy i poziomu odporności w populacji. Biuletyny NIZP PZH traktują okres styczeń–marzec jako główne okno, w którym obciążenie podstawowej opieki zdrowotnej jest najwyższe.
Kto prowadzi nadzór nad grypą w Polsce?
Nadzór nad grypą w Polsce koordynuje NIZP PZH — Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH — Państwowy Instytut Badawczy, który prowadzi krajowe sieci SENTINEL oraz raportowania non-sentinel. NIZP PZH publikuje regularne biuletyny grypowe, łączące zgłoszenia ILI z podstawowej opieki zdrowotnej z potwierdzeniami wirusologicznymi z laboratoriów referencyjnych. Zagregowane wskaźniki trafiają następnie na europejską platformę ECDC ERVISS, gdzie sygnał z Polski można zestawić bezpośrednio z innymi krajami UE/EOG.
W jaki sposób Polska zasila europejskie dane o grypie?
Polskie cotygodniowe wskaźniki są przekazywane do Europejskiego Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC) i publikowane przez ERVISS — European Respiratory Virus Surveillance Summary. ERVISS harmonizuje krajowe sygnały — wskaźniki konsultacji ILI/ARI, odsetek dodatnich wyników i rozkład podtypów — tak, by trajektorię Polski można było odczytać obok sąsiadów, takich jak Niemcy, Czechy czy kraje bałtyckie. Dzięki temu polska aktywność grypy jest widoczna zarówno w krajowych biuletynach NIZP PZH, jak i w paneuropejskich pulpitach ECDC.
Jak porównać polski sezon grypowy z niemieckim?
Ogólny kształt jest podobny — zimowa fala wywołana tymi samymi krążącymi szczepami grypy A i B — ale polski szczyt zazwyczaj wyprzedzany jest przez niemiecki o kilka tygodni, a późnozimowy ogon (luty–marzec) jest często bardziej wyraźny. Ponieważ oba kraje raportują do ERVISS, względny moment szczytów jest bezpośrednio obserwowalny. W chłodniejszych sezonach, gdy dryf szczepów przesuwa się na wschód, aktywność w Polsce może utrzymywać się na podwyższonym poziomie jeszcze po tym, jak niemieckie wskaźniki zaczną już spadać.
Jak czytać polskie poziomy aktywności grypy?
NIZP PZH i ECDC klasyfikują aktywność jakościowo, a nie przez bezwzględną liczbę przypadków, używając kategorii takich jak bazowa, niska, umiarkowana, wysoka i bardzo wysoka. Kategorie te wynikają z historycznych zakresów referencyjnych dla wskaźników konsultacji ILI/ARI oraz odsetka dodatnich wyników laboratoryjnych. Celem jest sygnalizowanie, czy bieżące obciążenie jest typowe dla danej pory roku, czy też wyjątkowo intensywne — bez sugerowania precyzji, której dane sentinel nie są w stanie zapewnić.
Chcesz konkretne liczby?
Znajdziesz je w aplikacji.
Tutaj widzisz tylko trend. W aplikacji: dokładne zapadalności, „X na 100 osób zakaźnych”, Twoje osobiste ryzyko w zależności od wieku i chorób współistniejących, trendy ze ścieków, 36 krajów i widget na ekranie głównym.
