RSV in Nederland
Huidige activiteit van het respiratoir syncytieel virus (RSV) in Nederland — op basis van de wekelijkse ECDC ERVISS-gegevens van NIVEL en RIVM.
Huidige situatie: RSV
In week 15 van 2026 is de activiteit van het respiratoir syncytieel virus (RSV) in Nederland laag. De trend — afgeleid van klinische surveillance — daalt. In een vergelijking over vier weken is een duidelijke daling te zien.
De classificatie is gebaseerd op de wekelijkse ECDC ERVISS-rapporten, gevoed door RSV-indicatoren uit de NIVEL-huisartsenpeilstations en virologische gegevens van het RIVM (de ECDC-dekking van de RSV-positiviteit kan voor Nederland beperkt zijn). Seizoensgebonden bereiken infectiegolven in Nederland hun piek doorgaans tussen december en februari; de activiteit ligt gewoonlijk duidelijk lager in het voorjaar en de zomer. Hoe intens een bepaald seizoen wordt, hangt onder meer af van de circulerende virusvariant en de immuunstatus van de bevolking.
Databronnen en methodologie
Het actuele beeld voor Nederland is gebaseerd op de European Respiratory Virus Surveillance Summary (ERVISS), die wekelijks wordt gepubliceerd door het Europees Centrum voor ziektepreventie en -bestrijding (ECDC). NIVEL levert samen met het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) de gegevens uit de Nederlandse huisartsenpeilstations en de virologische surveillance die ERVISS voedt.
ECDC ERVISS
ERVISS is de wekelijkse pan-Europese surveillance-samenvatting van het ECDC voor influenza, SARS-CoV-2 en RSV. Nationale gezondheidsautoriteiten — voor Nederland NIVEL en het RIVM — leveren elke week geharmoniseerde indicatoren aan, die het ECDC op donderdag publiceert in een gestandaardiseerde dataset. Door ERVISS te gebruiken in plaats van nationale portalen blijft het beeld tussen landen vergelijkbaar.
ILI/ARI-consultatiecijfers en positiviteit
NIVEL beheert een netwerk van sentinel-huisartsenpraktijken die wekelijks het aantal patiënten met influenza-achtig ziektebeeld (ILI) of acute luchtweginfectie (ARI) rapporteren. Een deel van de patiënten wordt bemonsterd en getest door Erasmus MC en het RIVM, wat pathogeen-specifieke positiviteitscijfers oplevert voor influenza, SARS-CoV-2 en RSV.
Waarom deze bron
De combinatie van consultatie-incidentie en virologische positiviteit levert een pathogeen-specifiek wekelijks incidentiesignaal op (ILI × positiviteit / 100). Dit is de Europese standaardmethode en geeft een robuuster beeld dan elk van beide indicatoren afzonderlijk: consultatiecijfers tonen de ziektelast, positiviteit bevestigt welk pathogeen die veroorzaakt.
Kwalitatieve classificatie
De categorieën “laag”, “matig” en “hoog” volgen seizoensreferentiewaarden en epidemiologische drempels die zijn gekalibreerd om aan te sluiten bij onze classificaties voor andere landen. Het product ILI × positiviteit / 100 wordt met een deler van 3 geschaald naar vergelijkbare drempels, zodat de Europese sentinel-pieken aansluiten op de consultatie-equivalente schaal die we elders hanteren. De gegevens worden wekelijks ververst zodra het ECDC de nieuwste ERVISS-update publiceert, doorgaans op donderdag.
Veelgestelde vragen
Wat is RSV en wie loopt het meeste risico in Nederland?
Het respiratoir syncytieel virus (RSV) is een veelvoorkomende luchtwegenverwekker. Bijna elk kind maakt vóór het tweede levensjaar een RSV-infectie door. Bij baby's onder de 6 maanden, premature kinderen en ouderen boven de 60 jaar kan RSV ernstige bronchiolitis of longontsteking veroorzaken. Het RIVM en Nivel volgen de circulatie wekelijks.
Wanneer is het RSV-seizoen in Nederland?
Het RSV-seizoen valt in Nederland grotendeels samen met dat van griep, met een piek tussen december en februari. Na de pandemie werden de seizoenen minder voorspelbaar, met vroegere of intensere pieken. Het RIVM publiceert de wekelijkse RSV-surveillance in hetzelfde kader als de andere luchtwegverwekkers.
Is er een RSV-vaccin of -antistof beschikbaar in Nederland?
In Nederland is sinds 2023 de monoklonale antistof nirsevimab beschikbaar om baby's tijdens hun eerste RSV-seizoen te beschermen. Voor ouderen vanaf 60 jaar zijn RSV-vaccins geregistreerd, en de Gezondheidsraad heeft het advies uitgebreid over bredere inzet. Consultatiebureaus en huisartsen spelen een centrale rol bij het uitrollen van deze beschermingsopties.
Welke signalen betekenen dat ik medische hulp moet zoeken?
Bij jonge kinderen zijn piepende ademhaling, snel ademen, slecht drinken of bleekheid reden om contact op te nemen met de huisarts of kinderarts. Bij ouderen of mensen met hart- of longaandoeningen zijn koorts, toenemende benauwdheid of verergering van chronische klachten alarmsignalen. In de meeste gezonde volwassenen verloopt RSV als een gewone verkoudheid.
Hoe verschilt RSV van griep en COVID-19?
RSV, griep en COVID-19 geven deels vergelijkbare symptomen, maar RSV treft vooral de jongste en oudste leeftijdsgroepen met nadruk op lage luchtwegklachten. Griep start vaak met hoge koorts en spierpijn, COVID-19 heeft een bredere klachtenwaaier. Een laboratoriumtest is nodig voor zekerheid. Alle drie kunnen gelijktijdig circuleren in de winter.
Wil je de exacte cijfers?
Die vind je in de app.
Hier zie je alleen de trend. In de app: precieze incidenties, „X van 100 mensen besmettelijk”, jouw persöonlijke risico op basis van leeftijd en onderliggende aandoeningen, rioolwatertrends, 36 landen en een widget voor het startscherm.
